HÜKÜM VE SONUÇLARIYLA PİŞMANLIK VE ISLÂH MÜESSESESİ

ÖZ: Vergi mükellefleri vergilendirmeye ilişkin ödev ve sorumluluklarını geciktirmeksizin kanuni sürelerinde yerine getirmeleri beklenmektedir. Herhangi bir şekilde söz konusu ödev ve sorumlulukların yerine getirilmemesi durumunda vergi kanunlarına aykırılık oluşmakta ve dolayısıyla buna neden olan mükelleflere yine kanunlarla öngörülen cezai müeyyideler uygulanmaktadır. Mükelleflerin vergi kanunlarına aykırı davranışları vergi ziyaına sebep olmuş ise buna sebep olan mükellefe kayba uğratılan verginin bir katı kadar vergi ziyaı cezası kesilmektedir. Şatey mükellef Vergi Usul Kanunu’nun (VUK) 359’uncu maddesinde yazılı fillerden biri ile vergi ziyaına sebep olmuş ise bu taktirde kayba uğratılan verginin üç katı vergi ziyaı cezasına muhatap olmaktadır. Kanuna aykırı hangi fiili gerçekleştirirse gerçekleştirsin mükellefin vergi ziyaına sebep olması durumunda bundan duyduğu pişmanlık neticesinde kendiliğinden bu hususu vergi idaresine bildirmesi ve 15 günlük süre içinde VUK’un 371’inci maddesinde yazılı şartları yerine getirmiş olması halinde vergi ziyaı cezasından kurtulmuş olmaktadır. Böylelikle vergi idaresi geç de olsa alacağına kavuşmakta mükellef de vergi cezası almadan vergi borcundan kurtulabilmektedir. Mükellefin vergi uyumunda da artış eğilimi gözlemlenebilmektedir. Bu çalışmada tüm hukukşi hüküm ve sonuçlarıyla VUK’un 371’inci maddesinde hüküm altına alınmış olan pişmanlık ve ıslâh müessesesi değerlendirilmektedir.